Chương 35:

Bán Cà Chua.

Đại đa số học sinh trong lớp Quốc không quá lo lắng về kỳ thi chuyển cấp.

Khả năng vượt qua gần như chắc chắn, có thể nói tỉ lệ đỗ lên đến chín mươi chín phần trăm.

Ở các lớp B, lớp C thì thấp hơn, nhưng ngay cả vậy, số học sinh trượt cũng không nhiều.

Giáo viên trong trường đều là người địa phương, ai nấy đều hiểu rằng không nên làm khó con em của mình.

Đứa nào học yếu quá thì được “vớt” lên, còn trước kỳ thi, thầy cô thường đưa ra dạng đề và đề cương ôn tập gần sát với đề thật.

Chỉ cần chịu khó xem qua thì khi vào phòng thi đều biết cách làm.

Trong lớp.

Một vài đứa đã bắt đầu rục rịch làm “phao” để phòng thân.

Thời điểm ấy chưa có tiệm photocopy, tất cả đều phải viết tay.

Có đứa còn mở dịch vụ chép phao thuê, bán với giá năm đến mười ngàn, tất nhiên mọi hoạt động diễn ra lén lút.

Có được “bùa hộ mệnh” ấy, nhiều đứa tự tin hắn lên.

Đối với Quốc, chuyện thi học kỳ thật ra không đáng lo.

Chỉ cần tranh thủ xem qua mấy tờ câu hỏi ôn tập là cậu nắm được ý chính, có thể không đạt điểm tuyệt đối, nhưng để qua môn thì tuyệt đối không thành vấn đề.

Vốn dĩ Quốc không phải học sinh giỏi xuất sắc, nhưng cái tính tập trung vào những gì thiết thực lại giúp cậu biết đâu là trọng tâm, học vừa đủ để vượt qua kỳ thi.

Thứ khiến Quốc thật sự bận lòng lại là việc mùa vụ cà chua ngoài ruộng đang bước vào giai đoạn thu hoạch.

Đây mới chỉ là mùa trồng thử nghiệm, nhưng nhờ công chăm sóc cẩn thận từ đầu vụ, kết quả thu về ngoài mong đợi.

Gần như chiểu nào đi học về, Quốc cũng ghé qua ruộng, xem từng luống cây trồng, phát hiện chỗ nào có sâu bệnh thì bắt bỏ ngay.

Những hôn nắng nhẹ, cậu còn tỉ mẩn dùng lông gà để thụ phấn thủ công cho hoa, nhờ vậy tỷ lệ cây đậu trái rất cao, quả sai trĩu cành.

Năng suất tốt là một niềm vui, nhưng đồng thời cũng đặt ra một nỗi lo mới:

“đầu ra của nông sản”.

Cà chua ăn trong gia đình thì thoải mái, còn một phần trồng ở mảnh vườn dưới chân núi cũng có thể chia cho họ hàng, hàng xóm.

Nhưng riêng diện tích ngoài ruộng, số lượng nhiều gấp mấy lần, chắc chắn phải đem đi bán.

Nếu không sóm nghĩ cách tiêu thụ thì đến lúc quả đồng loạt chín đỏ, chỉ vài ngày không kịp hái là sẽ nứt, thối hỏng, bao công sức coi như đổ xuống sông.

Từ khi những quả xanh đầu tiên bắt đầu lớn bằng nắm tay, Quốc đã nghĩ đến chuyện tìm đầu ra.

Ở chợ phiên địa phương, cứ năm ngày mới họp một lần, lượng người mua không nhiều, nếu chỉ trông vào đó thì chẳng thể tiêu thụ hết.

Ra thị trấn thì khả quan hơn:

chợ họp mỗi ngày, sức mua lớn, đễ bán hơn.

Nhưng Quốc hiểu rõ, thị trấn cũng không phải giải pháp lâu dài, bởi cà chua là loại nông sản phổ biến, hầu như nhà nào cũng trồng.

Chỉ cần qua một, hai tuần, cà chua từ khắp các vườn sẽ đổ dồn ra chợ, giá cả rót thê thảm, người bán thì nhiều mà người mua chẳng bao nhiêu.

Phương án mang ra thành phố, thoạt nghe có vẻ hấp dẫn vì sức tiêu thụ lớn, nhưng Quốc lậy tức gạt bỏ.

Điều kiện đi lại quá hạn chế, phương tiện chở hàng gần như không có.

Nếu trông chờ vào mấy chuyến xe khách thì may rủi lắm:

hôm nào thưa khách thì tài xế nhận chở thêm ít hàng, hôm nào đông người thì ưu tiên chở người, rau quả mang theo chỉ tổ dập nát.

Đường đi xa, chỉ phí tốn kém, đến nơi chưa chắc đã bán được, lời lãi chẳng còn bao nhiêu.

Còn lại, chỉ có con đường buôn ra biên giới.

Ở đó tập trung nhiều dân buôn, cửa hàng tạp hóa, rồi cả những thương lái chuyên thu mua nông sản.

Giá chắc chắn không cao, thậm chí b ép xuống, nhưng bù lại, hàng giao xong thì có tiền ngay, không phải lo ế ẩm hay tồn kho.

So với cảnh cà chua chín rục ở ruộng rồi đem đổ đi, đây rõ ràng là phương án an toàn nhất.

Dẫu vậy, Quốc vẫn giữ cho mình một suy nghĩ rõ ràng:

trước hết, ưu tiên phục vụ thị trường địa phương.

Cái gì bán được quanh vùng thì cứ bán, chỉ khi thật sự không còn cách nào khác mới mang ra biên giới.

Bởi lẽ, cậu không chỉ nghĩ đến chuyện tiền nong, mà còn nghĩ đến giá trị của việc nông sản nhà làm ra có thể góp phần làm phong phú bữa com của những người xung quanh mình.

Suy tính là vậy, nhưng Quốc hiểu rằng mọi giả thuyết đều phải tự thân kiểm chứng.

Chỉ có đi chợ, đi biên giới một chuyến, tận mắt thấy người ta mua bán ra sao, cậu mới biết được kế hoạch của mình có khả thi hay không.

Khi trong vườn và ngoài ruộng bắt đầu lác đác những quả cà chua chín đỏ, xen lẫn giữa màu xanh của lá, ai đi ngang qua cũng phải trầm trồ khen ngợi.

Quốc vui lắm, nhiều khi gặp người quen trong xóm, cậu còn hái vài quả tặng, chia sẻ niềm vui mùa vụ đầu tiên.

Mới chỉ I đọt chín đầu mà đã thế này, Quốc biết chắc trong ít ngày nữa, cả ruộng sẽ đỏ rực, đến lúc đó nếu không tính toán kịp thì chỉ có nước nhìn cà chua hỏng mà xót ruột.

Trong bữa cơm chiều, trên mâm có món cá khô rim sốt cà chua, mẹ vừa ăn vừa nhắc:

“Hay mai đem cà chua ra chợ bán thử xem thế nào.

Bánh giò của mẹ đang bán tốt, người ta cũng quen mặt rồi.

Có thêm cà chua để cạnh chắc dễ bán thôi.

Đầu mùa thế nào cũng được giá, chắc tầm hai chục ngàn một ký.

Sau này nhiều người bán thì giá mới hạ.

Quốc gật đầu.

Cậu đồng tình với mẹ, nhưng cũng nhắc rằng số lượng cà chua lớn lắm, sợ chỉ bán ở chợ quê thì không xuể, sóm muộn cũng phải tính chuyện ra thị trấn.

Chiều hôm sau, Quốc ra vườn hái cà chua.

Trái đỏ mọng, căng bóng, chỉ mới hái một lát mà sọt đã đầy tràn.

Cậu vừa mừng vừa lo Nếu cứ theo đà này, chỉ một tuần nữa, cà chua sẽ chín rộ.

Đến lúc đó mà chưa tìm được đầu ra thì coi như phí mất đợt trái đầu tiên, vốn là lứa đẹp và bán được giá nhất.

Phiên chợ gần nhà họp đúng dịp, Quốc quyết định theo mẹ ra bán thử.

Gian hàng nhỏ của hai mẹ con bày bánh giò bên này, một TỔ cà chua tươi bên kia.

Chợ quê vốn giản dị, đủ loại rau củ chen nhau nhưng chất lượng lẫn giá cả rất lộn xộn.

Có chỗ bán đẹp mắt, có chỗ quả bị dập nát, giá thì chênh lệch nhau vài nghìn.

Nhìn qua, cà chua nhà Quốc nổi bật hơn hẳn, đỏ đều, căng mọng.

Mấy người quen vốn hay mua bánh giò, lần này thấy có thêm cà chua liền ghé mua vài lạng.

Có người vừa nhặt vừa khen:

“Cà chua này to thế, có bón phân hóa học không đó.

“Dạ không đâu, ăn sống luôn cũng được đó bác.

“Thế à, cho một cân xem nào”

Người đến mua bánh thì nhặt nhạnh vài quả cà.

Tính ra hơn 5 ký, vừa bán vừa biếu, thu về gần 90 nghìn.

Con số không lớn, nhưng đủ để Quốc thấy yên lòng vì hàng hóa có người mua Tuy nhiên, cậu cũng nhìn ra vấn đề.

Phiên chợ này năm ngày mới họp một lần, nếu chỉ dựa vào nó thì cà chua hỏng mất.

Phiên sau chắc chắn sẽ nhiều người đem cà chua ra hơn, mà nết cậu chở cả mấy sọt to ra áp đảo thì khác nào giành mất phần sống của những bà cô bà thím, vốn chỉ trông vào vài cân rau quả để đổi lấy tiền mắm muối.

Nghĩ tới cảnh ấy, Quốc thấy chùn lòng.

Thương trường có thể là chiến trường, nhưng lần này sống lại không phải tranh nổi cơm của người khác để làm giàu.

Buổi chiểu, Quốc đi xe ra thị trấn, mua thêm mấy khay nhựa để đựng cà chua cho gọn.

Ông chủ cửa hàng tạp hóa thấy cậu thì nhận ra ngay, cười hỏi:

“Dạo này không bán măng nữa à?

Chẳng thấy qua nhà bác gì cả.

Quốc thành thật đáp:

“Dạ, giờ nhà con chuyển sang trồng cà chua.

Bác mua ủng hộ, mai cháu mang qua cho, Giá y như ngoài chợ thôi.

Ông chủ nghe thế thì gật gù, đắn đo một lát rồi đồng ý.

Ông cũng từng nhiều lần mua hàng của Quốc, biết cậu nhỏ tuổi nhưng làm ăn đàng hoàng, không bớt xén.

Trước khi để Quốc về Ông còn chỉ thêm vài cái hũ nhựa mới nhập, bảo nếu có dịp làm măng chua hay đổ muối thì cứ tới lấy.

Quốc nhìn mấy hũ nhựa ấy, trong đầu lóe lên một ý tưởng mới:

nếu cà chua bán không kịp thì có thể chế biến thành tương cà, vừa để gia đình dùng, vừa để kéo dài thời gian bảo quản, lại không sợ lãng phí.

Nghĩ là làm, cậu mua luôn chục hũ loại nhỏ mang về, đây sẽ là “phương án dự phòng” nếu cà chua ế không bán được.

Buổi chiểu thì hai mẹ con lại ra hái cà chua, hôm qua mới hái được mấy gốc thôi đã được 5 cân rồi, số lượng còn lại phải dùng đến hai khay nhựa mới đựng hết.

Cách hái cũng rất cẩn thận, gần như là dùng dao kéo để cắt giữ lại cuống chứ không vặt trực tiếp.

Kiểu thu hoạch này giúp cà chua được tươi lâu hơn.

Nhìn hai mẹ con bê khay từ ngoài ruộng về vài người qua đường cũng xuýt xoa nhiều cà chua.

Mà người ta khen chẳng lẽ lại bê về, thôi thì cho mỗi người vài quả làm quà, cải thiện bữa ăn.

Hàng xóm xung quanh ai cũng được biếu một phần rồi, nhưng thực sự là không tiêu hao được nhiều.

cà chua vẫn còn nhiều lắm.

Quốc nói với mẹ ngày mai mang cá chua ra thị trấn bán, Chứ chợ phiên 5 ngày mới mở thì cề chua nhà mình hỏng hết.

Mẹ quốc cũng có ý này, nói đúng hơn là từ lúc trồng cà chua thì bà đã tưởng tượng ra viễn cảnh này.

Có nhiều cà chua để đem bán.

Sau đó hai mẹ con thử đem cân số cà chua thu hoạch, làm tròn được 18 ký đã khấu trừ đi cái khay.

Đường ra thị trấn khá xa, di chuyển.

bằng xe đạp khó tránh khỏi bị xóc, dẫn đến cà bị dập, đê tránh tình trạng này, hai mẹ con có đem lá chuối với mấy tấm vải lót ở dưới khay.

Nên khi tớ thị trấn thì chúng còn nguyên vẹn.

Mẹ của Quốc từng có thời gian làm mướn ngoài thị trấn nên biết khá rõ đường đi lối về, Biết chỗ nào trong khu chợ bán rau củ.

Quốc cũng đi theo để xem tình hình, và không quên mang cà chua cho ông chủ như đã hứa.

Sau đó Quốc theo mẹ ra khu chợ, phát hiện nơi này đã có người bán cà chua rồi, quả to và mọng được bày ngay ngắn trên sạp, dọc lối đi cũng có vài người bán lẻ, chất lượng kém hơn một chút.

Quốc mang theo nhiều cà chua như vậy sợ rằng không bán được hết.

Người khác nhìn hai khay cà chua trên xe của hai mẹ còn, có người cười khẩy, có người lại hằm hằm tỏ ra khó chịu khi xuất hiện thêm người cạnh tranh.

Quốc đi tới đi lui một vòng quanh chợ rtổi tiến tới chỗ sạp bán rau củ khá lớn trao đổi với bà chủ một hồi.

Bà này dáng người to béo, đeo dây chuyền vàng hẳn hoi, 8 phần là con buôn, bán hàng lâu năm, kinh nghiệm và mồm mép không phải tầm thường.

Quốc nói với bà ấy muốn bán chục cân cà chua hỏi bà ấy có muốn mua không?

cậu có thể để giá thấp cho bà ấy.

Bà ấy nói nếu để giá 15 thì có thể cân nhắc,

Quốc nói, giá 18, hàng của mình tốt không thua kém so với hàng của bà đang bán.

nhìn cà chua trên quầy có mấy loại khác nhau, khả năng cao là bà chưa có mối hoặc chỉ đang bán thủ đầu mùa.

Nay có người giao tới tận nơi bà không cần phải đi gom hàng, ngồi một chỗ có thể kiếm lời hai nghìn một ký, chuyện tốt như vậy cũng đáng để thử.

Bà chủ không vội trả lời, chỉ hắng giọng một tiếng rồi nói:

“Mang hàng lại đây cho tao xem trước đã, coi thế nào rồi mới quyết định.

Nghe vậy, Quốc liền quay sang gọi mẹ:

“Mẹ dắt xe tới quầy đi.

Hai mẹ con dắt xe lại gần, đặt hai khay cà chua xuống.

Hàng quả đỏ tươi, cuống xanh còn nguyên, to đều.

Cách thu hoạch cẩn thận khiến chúng nhìn rất bắt mắt, có thể để một tuần mà vẫn giữ được độ tươi, bán giá hai mươi nghìn ngoài quê hoàn toàn không khó.

Bà chủ đảo mắt nhìn một lượt, ngón tay chạm nhẹ vào mấy quả rồi buông ra, gương mặt không tìm được chỗ chê.

Bà ta khẽ hắng giọng, đổi sang cách khác:

“Cũng được đấy, nhưng tôi có nhiều mối quen rồi, nhận thêm thì cũng không biết bán ra sao Thấy hai mẹ con thật thà, thôi thì tôi lấy cho, mười lăm nghìn một ký.

Sau này có bao nhiêu cứ mang ra, tôi sẽ thu hết.

Mẹ Quốc chau mày:

“Mười lăm thì hơi thấp đấy, ở dưới quê toàn bán hai mươi mà.

Bà chủ đáp liền, giọng chắc nịch:

5 quê khác, ở thị trấn khác.

Chị xem, cả dãy chợ dài như thế, người bán cà chua đâu chỉ mình tôi.

Mấy hôm nữa cà chua về nhiều, không hạ giá sao mà bán được.

Nghe cũng có lý, mẹ Quốc bắt đầu xuôi xuôi, nghĩ giá thấp một chút nhưng bán được chắc chắn, có đầu ra lâu dài thì cũng đáng.

Nhưng Quốc lại lắc đầu:

“Mười lăm thì không bán, mười tám mới được.

Nếu chỗ này không mua, chúng tôi có thể tìm chỗ khác.

Bà chủ trừng mắt, giọng gằn xuống:

“Cái thằng nhỏ này biết gì mà nói.

Nhiều cà chua thế, để bao giờ mới bán hết?

Để lâu nó hỏng ngay.

Tao bán hàng bao năm, còn lạ gì.

Đi chỗ khác chơi, để tao nói chuyện với mẹ mày”

Mẹ Quốc hơi lúng túng, bị áp đảo bởi giọng nói to và dáng người lấn lướt của bà chủ.

Quốc thì bình nh nắm tay mẹ, khẽ nói:

“ Giá mười tám đi mẹ.

Cà chua cũng giống như măng, có nhiều cách xử lý, bảo quản được lâu, không sợ hỏng đâu.

Mẹ Quốc nghe con nói vậy, tự nhiên thấy vững dạ, gượng cười:

“Cà này nó trồng, nó cứ đòi giá đó, tôi cũng đành chịu.

Bà chủ chép miệng, thở dài:

“Hầy, thôi được rồi, chốt giá mười sáu.

Bác thương mày còn nhỏ mà đã biết buôn bán giúp NI

Quốc liền cười hồn nhiên:

“Nếu thương thì bác mua hai mươi luôn chứ.

Chợ thị trấn đông người, không sợ không bán được đâu.

Bác cũng thấy cà nhà cháu thế nào rồi mà, nếu bạc vướng bận mấy mối khác, không muốn nhập thêm thì cháu và mẹ tìm chỗ khác ạ.

Bà chủ lườm Quốc, giọng cứng rắn:

“Nhỏ mà cứng quá nhi.

Thôi được, mười tám thì mười tám.

Nhưng không phải tao thua mày đâu nhé.

Tao bán bao năm nay có mối hết rồi, đầu mùa nên mới nhận thêm, lần sau còn phải xem bán thế nào đã”

Quốc cười tươi, không hề chột dạ:

“Cả chợ rộng thế mà cháu thấy mỗi bác là có duyên bán hàng, nên mới đem cho bác trước.

Làm ăn thì nên sòng phẳng, biết đâu sau này cháu lại thành mối quen của bác.

Bà chủ hơi bất ngờ:

4 Thằng nhỏ này đi buôn bao giờ chưa mà dẻo miệng thế?

Quốc nhanh nhảu khoe:

“Dạ, trước có đi cùng mẹ lên thành phố bán măng khô nên học được ít nhiều ạ.

Bà chủ quay sang nhìn mẹ Quốc, ánh mắt thăm dò:

“Chị khéo dạy con quá ha.

Con trai tầm tuổi này mà giúp được mẹ thế là hiếm lắm.

Con tôi bằng tuổi, bảo ra trông hàng một lát cũng không chịu, suốt ngày chạy rong.

Mẹ Quốc đỏ mặt, toát mồ hôi khi được khen:

“Chị nói quá rồi.

Tôi có dạy cháu gì đâu, nó còn chỉ tôi nhiều việc nữa cơ.

“ Thôi thôi, chị lại khiêm tốn rồi.

Vào đây, mang hàng vào nhà cho tôi cân.

Hai mẹ con bê khay vào, cân lại được tròn mười tám ký.

Bà chủ tính giá mười tám nghìn, tổng cộng ba trăm hai mươi bốn nghìn, nhưng làm tròn cho ba trăm ba mươi.

Trong lúc chờ cân, bà cũng bắt chuyện hỏi thăm, bất ngờ khi biết hai mẹ con từ huyện mang hàng ra tận thị trấn.

Bà tự nhận, buôn bán lâu năm, có nhiều mối quen nên cũng không dám ôm hàng quá nhiều, sợ lỗ.

Ôm chục ký thì được chứ nhiểu hơn, bà cũng đành bó tay.

Quốc nghe qua liền hiểu, người này tuy nói năng lấn lướt nhưng bản chất là người biết tính toán, làm ăn lâu dài.

Lần đầu giao dịch coi như thử, nếu ổn có thể trở thành mối quen.

Bà tên Bích, dáng người phúc hậu, giọng nói sang sảng, đúng kiểu dễ buôn bán.

Nói chuyện chưa lâu thì đã có khách đến hỏi mua, có lẽ bị thu hút bởi màn mặc cả trước đó.

Cà chua nhà Quốc nhanh chóng được bày lên sạp.

Ra về, mẹ Quốc cầm tiền đưa cho con:

“Con cầm đi.

Hôm nay con bán được giá, chứ mẹ thì chắc bán mười lăm rồi, lỗ mất sáu chục.

Nhưng nếu bà ấy không chịu, con định làm gì, bê cà về à?

Quốc đáp dứt khoát:

“Lúc đầu con nói mười tám, bà ấy muốn xem hàng tức là đã ưng cái giá đó rồi, chỉ muốn hạ giá để lời thêm.

Chênh một hai nghìn nhưng nhân lên nhiều cân thì cũng đáng kể.

Mẹ gật gù:

“Nhìn bà ấy to tiếng thế, mẹ chỉ muốn bán cho xong thôi.

May có con cứng rắn.

Nhưng bà ấy chỉ mua được từng đó, nhà mình còn nhiều cà nữa, con tính sao?

“Mẹ cứ bán ở chợ như hôm trước, vài cân là được.

Số còn lại con sẽ mang ra cửa khẩu.

Mẹ Quốc tròn mắt:

“Biên giới á?

Ởđó nguy hiểm lắm, quen biết ai đâu mà bán.

“Chưa quen thì TỔI sẽ quen.

Hiện tại ba đi công trình, sau này đường sá thông thoáng, xe cộ qua lại nhiều, chắc chắn còn nhộn nhịp hơn.

Con đi trước để mở đường, sau này mẹ nuôi heo, bán sang bên kia cũng dễ”

Mẹ Quốc ngẩn người.

Bà vốn nghĩ con chỉ lo trồng rau bán ngoài chợ, ai ngờ nó đã tính xa đến chuyện làm ăn ở tận biên giới.

Nhìn con trai đi cạnh, bà bất giác cảm thấy vững lòng.

Trong lúc chồng đi làm xa, hóa ra thằng nhỏ lại chính là chỗ dựa cho mình.